X
تبلیغات
گارنی GARNI

گارنی GARNI
 
ارائهء نوشته ها، تحقیقات ، ترجمه ها و مقالات و نظرات و پیشنهادات در زمینه های گوناگون

 

تیمولوژی (ریشه یابی اسامی مکان های جغرافیایی

گردآوری گارگین فتائی

منبع

 ریشه یابی نام و پرچم کشورها نوشتهء رسول خیراندیش و سیاوش شایان انتشارات کویر چاپ چهارم 1375

تیمولوژی و یا به تعبیر دقیق تر اتیمولوژیEtymology بیشتر به معنی ریشه یابی نام مکانهای جغرافیایی و در وهلهء دوم به

معنای ریشه یابی اسامی اشخاص معروف و یا خود یک اسم ، صرف نظر از شهرت فرد دارای آن می باشد

در زیر تیمولوژی تعدادی از اسامی جغرافیایی را که از کتابهای گوناگون و بویژه کتاب

 ریشه یابی نام و پرچم کشورها نوشتهء رسول خیراندیش و سیاوش شایان انتشارات کویر چاپ چهارم 1375

گردآوری کرده ام برایتان می نویسم

لازم به ذکر است که تیمولوژی و ریشه یابی اسامی و مکان های جغرافیایی ، جنبهء نسبی داشته و نمی توان گفت که بیان ریشه ای خاص برای یک مکان جغرافیایی الزاماً باید تنها ریشه  لغوی یا جغرافیایی آن مکان باشد لذا ارائهء فهرست زیر به هیچ وجه به معنای تائید کامل آنها نیست و شما هم اگر در این موارد اطلاعاتی دارید می توانید در این وبلاگ ارائه دهید البته اگر امکان دارد حتی الامکان مستند و مبتنی بر یک نوشتهء معتبر باشد با تشکر

 

آبي جان                   پایتخت کشور ساحل عاج و به معنای من برگها را جرس مي كردم

آتن                         پایتخت یونان و ماخوذ از آتنا دختر زئوس الهه دانش

آرژانتين                   دگرگون شدهء کلمهء اسپانیایی « آرخنتینا» به معنی

                             سرزمین نقره زیرا سرخ پوستان آن جا بر روی خود

                             زیورآلاتی از نقره می انداختند

آكسفورد                  گذرگاه گاوها و برابر با مفهوم يوناني بسفر

آلبانی                      ریشه در کلمهء آلب به معنی سفید دارد این منطقه خود

                             جزئی از امپراطوری بزرگ ایلیریا بوده است

آلبرت                      نام جزیره ای و به معناینجيب زاده     

آلكساندر                  مدافع انسان

آلمان                       نام قبيله گوتيك آلمان

آلمريا-الحمرا             نام کاحی در اسپانیاسرخ به واسطه سرخي سنگهاي داخل قصر

آمريكا                     ماخوذ از نامدريانورد فرانسوي به نام فلورانتين آمريكو وسپوس که کاشف واقعی  آمریکا بوده است

آمستردام                  پایتخت هلند و منسوب به سدّ آمستر

آناطولي                             نام فلاتی که ترکیهء کنونی در آن قرار دارد و به معنای شرق است

آنتاناناريو                 نام بندری در اقیانوسیه و به معنای هزار دهكده

آنكارا                      ماخوذ از آنكيزه-تيره اي از حيوانات داراي موهاي بلند و نرم

آنگولا                     هنگام ورود پرتغالیها به آن جا پادشاه آنها  " نگولا"  نام

                             داشت پرتغالیها نام پادشاه آن را بر آن گذاشتند و به این

                             ترتیب آنگولا به معنی سرزمین نگولا است نام اصلی آن 

                             ندونگو بوده است

اتریش                     در قرون وسطی نوریکوم نام داشت

اتيوپي                     چهره سوخته نام قدیم آن حبشه بوده ولی اتیوپی یک واژهء

                             یونانی است که یونانیان برای بیان اوصاف آفریقائیان

                             به کار می گرفتند

اردن                       در زبان عربی به معنی وسیلهء پالودن و یا نوعی ابریشم

                             است

اُرلئان                      امپراتور رم اُرلئانوس

اروگوئه                   ماخوذ از رود اروگوئه

اريتره                    نام کشوری در شاخ آفریقا و به معنای سرخ

اسپانیا                     نام قدیمی آن ایبری است که اکنون به شبه جزیره ای که

                             اسپانیا و پرتغال و کشور کوچک آندورا در آن قرار دارند

                             اطلاق می گردد با ورود فینیقیها نام این منطقه هیسپانیا

                             شد و همین کلمه است که امروزه به صورت دگرگون یافته

                             یعنی اسپانیا بر این منطقه اطلاق می شود در غرب این

                             کشور قوم واندالها بوده اند و سرزمینشان واندالوزیا نام

                             داشت و همین کلمه است که در متون عربی و اسلامی تبدیل

                             آندالوسیا یا اندلس شوده است نامهای دیگر کشور اسپانیا

                             سرزمین ماتادورها سرزمین گاوبازان

استر                       پسوند آخر شهرهاي انگليسي به معني اردو مثل منچستر و وینچستر

استراليا                    به لاتین می شود Terra Australis که به معنای

                             سرزمین جنوبی است زیرا در نیم کرهء جنوبی بوده و خود

                             قارهء جداگانه ای را تشکیل می دهد

استكهلم                  پایتخت سوئد و به معنای        جزيره كوچك استك

اسلواکی                   قبلاً جزء کشور جکسلاواکی بوده منسوب به قوم اسلاو

اسلونی                    ماخوذ از قوم اسلاو

اکوادور                             نام قدیم آن کیتو بوده و به اسپانیایی به معنای استوا است

زیرا این کشور درست بر روی خط استوا در آمریکای مرکزی قرار دارد

الجزایر                     گفته می شود که با ورود سزار به این منطقه نام آن سزاره

                             شد و همین کلمه است که در زبان عربی تبدیل به الجزیره

                             شده که پایتخت الجزایر است ولی این اشتقاق چندان قابل

                             اطمینان به نظر نمی رسد

السالوادور                ورود اسپانیائیها به آن جا مصادف با سالروز تولد سالوادور

                             مقدس از بزرگان آئین کاتولیک بوده و به همین دلیل به یاد

                             آن روز نام آن را السالوادور گذاشتند نام قبلی آن کوستاکلان

                             به معنای سرزمین اشیاء گرانبها بوده است

امارات متحده عربی     نام قبلی آن راس مسندم و اکنون متشکل از هفت امارت

                             است

اندونزی                   یا اندونزیا به هلندی به معنای جزیرهء هندو است زیرا در

                             این جزیره نیز هندوها ساکن بوده اند و هلندیها آن را مدتی

                             تبدیل به مستعمرهء خود ساختند و نام آن تبدیل به جزایر

                             هند شرقی هلند شد

اندلس                     واندالس-واندالها ( رجوع شود به اسپانیا)

اوگاندا                     ماخوذ از پادشاهی بوگاندا

اولان باتور               پایتخت مغولستان و به معنای قهرمان سرخ

ايتاليا                       نام قدیم آن اوزونیا یعنی پسر ادیسهء یونانی بوده است

                             وجه اشتقاق یا تیمولوژی آن را دو گونه می دانند

                             1: ایتالوس که مردی ثروتمندد بوده است

                             2: اویتالوس که گاو فراری از دست هرکول در 12 خان

                             بوده است

ایرلند                      دو نوع اشتقاق برای آن قائلند

                             1: سرزمین قوم آیرها

                             2: سرزمین آریاها

ايسلند                     سرزمين يخها ایس همان آیس انگلیسی است

                             القاب دیگر سرزمین چشمه های آب گرم

                             سرزمین آتشفشان

باب المندب                نام تنگه ای بین یمن و آفریقا و به معنایدرِ شكواها

بادن بادن                 نام شهری در آلمان و به معنایحمام آب معدني

بازيل-واسيلي            شب زنده دار

باكينگهام                  تجمع خانه هاي روستائي باكينگ

باربادوس                 ریشه در کلمهء باربادا به معنی انجیر دارد زیرا در این

                             سرزمین ، انجیر فراوان می روید

باهاما                      دريا در پائين ترين حد جزر

بحرین                     به معنی بین دو دریا  - نام قبلی آن سماهیج بوده که در

                             واقع معرّب میش ماهی فارسی است

برزیل                      کاشف این کشور ، دریانورد برزیلی پدرو کایرال است او

                             او در آنجا درخنی مشاهده کرد که چوب آن برای رنگرزی

                             استفاده می شد نام آن چوب ، پوبرازیل بود

بلژیک                     منسوب به قوم بلژ از سلت ها

بلغار                       احتمالاً دگرگون شده ولگا

برن                        پایتخت سوئیس و به آلمانی یعنی  خرس

برنارد                     داراي خوي خشن

بروكسل                   پایتخت بلژیک و به معنای زمين باتلاقي

برهما پوترا               نام رودی در هندوستان و به معنایپسر برهما

بریتانیا                     اقوام سلت که از شمال اروپا به انگلستان مهاجرت کردند دو

                             دو دسته بودند گریدلها که متشکل از ایرلندیها و

                             اسکاتلندیها بودند و بریتون ها که متشکل از انگلیسیها و

                             ویلزیها بودند پیته آس یونانی هنگام بازدید از این جزیره

                             نام آن را بریتانیک فِن سوی یعنی سرزمین مردم خال

                             کوبیده گذاشت زیرا بریتون ها برای محافظت خود از اقوام

                             دیگر، خود را خالکوبی می کردند

بلگراد                     پایتخت صربستان و به معنایشهرسفيد

بمبئي                      تغيير شكل نام الههء مومباي توسط پرتغاليها

بنگلادش                  بنگال دژ

بنین                        ماخوذ از رود بنین که در نزدیکی این کشور است نام

                             قبلیش داهومی بوده است

بوتسوانا                  نام قوم

بورکینافاسو              به معنای سرزمین مردم نیکوکار( البته به زبان خودشان)

بوگوتا                     پایتخت کلمبیا و نام يكي از رهبران بومي آمريكا

بولیوی                    منسوب به سیمون بولیوار

بوينوس                   آيرس  پایتخت آرژانتین و به معنای هواي پاك

بيت لحم                   خانه نان

بيروت                     جمع واژه عبري بير به معني چاه

پاراگوئه                   منسوب به رودی به همین نام

پاريس                     از اقوام و قبايل گل

پرتغال                     دگرگون شده دو کلمهء پورتوکالسته به معنی بندر کالسته

پرل هاريور               نام بندری در آمریکا و به معنای بندر مرواريدها

پرو                        منسوب به رود پرو و لقب سرزمین قوم آند

پنوم پن                    پایتخت کامبوج و ماخوذ ازنام تپه ای است

پورتوریکو               متشکل از دو کلمهء پرتغالی پورتو به معنای بندر و ریکو

                             به معنای ثروتمند و جمعاً یعنی بندر ثروتمند نام انگلیسی آن

                             ریچموند است

پيونگ يانگ             پایتخت کره شمالی و به معنایصبح

تاشكند                     پایتخت ازبکستان و به معنای قلعهء سنگي

تاگار                       شهر

تانزانيا                     نام سابق آن تانگانیکا است که دریاچه ای به همین نام در

                             کنار آن است و همچنین ریشه در قوم تانگا دارد

تایلند                       به معنای سرزمین تای ها که از اقوام چینی هستند

                             نام دیگرش سرزمین هزار معبد است

تگزاس                    دوست

تگوسيگاپا                نزديك خانه ارباب

تل آويو                             بهار

توكيو                      پايتخت شرقي

جاكارتا                     پایتخت اندونزی و به معنای محل پيروزي

چبل الطارق               در جنوب اسپانیا و شمال مراکش که هم اکنون متعلق به

                             انگلیس است جون در زمان حملهء اعراب به اسپانیا طارق

                             بن زیاد آن را فتح کرد لذا به جبل الطارق به معنای کوه

                             طارق معروف شد نام قبلیش ستونهای هرکول بوده است

جده                        مادربزرگ

چاد                         به معنای دریاچه زیرادریاچهء بزرگی در آن قرار دارد

چک                       کشوری که قبلاً جزء چکسلاواکی بود نام قومی به همین

                             اسم به محلی که وارد بسیاری از زبانهای دیگر هم شده به

                             خودشان چخیا گویند

چین                        ماخوذ از چه این است چه ، سلسلهء پادشاهی متعلق به

                             قرن سوم پیش از میلاد است ایرانیها و هندیها به این کشور

                             چین گویند خودشان نام آن را " تی ین هوا" به معنای زیر

                             آسمانها گویند زیرا چینیها به امپراطوران خود منشاء

                             آسمانی می دادند نام قدیمیتر آن " چونگ هوا" به معنای

                             مملکت میانی است زیرا چینیها سرزمین خود را در وسط

                             جهان می پنداشتند

داكا                        پایتخت بنگلادش و به معنای پنهان

داكار                       پایتخت سنگال و به معنای درخت تمبرهندي

دانمارک                   متشکل از دو کلمهء دان و مارک به معنای سرزمین قوم

                             دان . دانها از سوئد به دانمارک آمدند  نام قبلی آن ژوتلند

                             یا شوتلند به معنی سرزمین قوم شوت بوده شوتلندیها بعداً

                             به انگلستان مهاجرت کردند

داهومه                    نام قدیم بنین و به معنایداخل شكم-از الهه هاي محلي

دكن                        منطقه ای در هند و به سانسكريت دست راست

دوبلين                     پایتخت ایرلند و به معنای لنگرگاه سپاه

دوحه                      پایتخت قطر و به معنای خليج كوچك

دورتموند                 مصب رود دورت

دوسلدورف               شهری در آلمان و ماخوذ از دهكده دوسل

دومینیکن                 دریانوردان اسپانیایی به یاد سنت دومینیک این نام را بر

                             آن نهادند

رانگون                    پایتخت کشور برمه و به معنایپايان دادن به حالت كشمكش

رباط                       پایتخت کشور مراکش و نام صومعه ای بوده است

رُن-راين                   نام رودی در اروپا و به معنای جريان اب تند

رودزيا                     سيسيل رودز استعمارگرکه این منطقه را تحت سلطهء خود

                             داشت هم اکنون این قسمت شامل دو کشور زیمبابوه و

                             زامبیا می گردد

رياض                     پایتخت عربستان سعودی و به معنای باغها

ريچارد                    شاه خشن

ريكياويك                  پایتخت ایسلند و به معنایپنجره اي كه از آن بخار بلند مي شود

ريودوژانيرو             نام شهری در برزیل و به معنای روز ژانويه

ريودولاپلاتا               نام شهری در برزیل و به معنای رودخانه نقره

زيمبابوه                   عمارت سنگي زیرا دارای معادن سنگ بوده است

سئول                     پایتخت کره جنوبی و به معنای  دشت

سالونيك                   نام شهری در یونان و منسوب بهتسالونيكي خواهر اسكندر

سان فرانسيسكو         فرانسواي مقدس

سانتا دومينيكو           يكشنبه مقدس

سانتياگو                   سن ژاك یا یعقوب مقدس

سان مارینو               از بزرگان مسیحیت بوده که در آن سرزمین رفته و اولین

                             حکومت جمهوری جهان را تاسیس کرد

سري ناگار                نام شهری در کشمیر به معنای شهر سري

سريلانكا                   محترم و درخشان

سنگاپور                  شهرشيران

سنگال                     منسوب به قوم سِنِکا

سوازيلند                  منسوب به قوم سوازی

سودان                    مخفف بلادالسودان به معنی سرزمین سیاهان

سومالي                             نام قوم

سوئد                      منسوب به قوم سوئاز

سوئیس                             نام قدیم آن هِلوِتیا بوده انگلیسیها به آن شوازیلند گویند

سيدني                     پايه گذار موسسات دارالتاديب در استراليا(لرد سيدني)

سیشل                     منسوب و مخفف کاشف آن موردوسیشل

سيلان                     سينهالي-شير

شارل-كارل-چارلز       نر

شانگهاي                  روي دريا

شي كوكو                 نام جزیره ایس در ژاپن و به معنای چهار سرزمين

شيلي                      سرزمين دوردست

صوفيه                    پایتخت بلغارستان و به معنای صوفيا-دانش و فرزانگي

غنا                         يك حكومت آفريقائي در قرون14و15

فرانكفورت                نام شهری در آلمان و به معنای گذرگاه فرانكها

فليكس                     خوشبخت

فنلاند                      یا فینلاند یعنی سرزمین قوم فین

فيليپين                     منسوب به فيليپ دوم پادشاه اسپانيا زیرا اسپانیائیا

                             آنجا را قبلاً به تصرف خود در آورده بودند

قبرس                      ماخوذ از کیپروس یونانی به معنی سرزمین مس زیرا  آنجا

                             محل استخراج مس بوده است

قطر                        قير

كاترين-كاتارينا            شب زنده دار

كاراكاس                   پایتخت ونزوئلا و از قبائل بومي

كازابلانكا                  خانه سفيد

کاستاریکا                 از نامهایی که کریستف کلمب به آن داد و متشکل از دو کلمه کاستا به معنای ساحل و ریکا به معنای ثروتمند و جمعاً یعنی ساحل ثروتمند

كاليفرنيا                   داغ مثل كوره

كامرون                    1: منسوب به کوه کامرون 2: ميگوها

کانادا                       به سرخپوستی محلی ینی محل اجتماع

كپنهاگ                    پایتخ دانمارک و به معنای بندر تاجران

كره                        پادشاهي كوريو

كفرناحوم                  دهكدهء خواب

كلمبيا                      مقتبس از كريستف كلمب

كمبريج                    پل طاقي

كنگو                       نام قوم ياكنگو

کنیا                         منسوب به کوه کنیا

كوالالمپور                پایتخت مالزی و به معنای  پيوستگاه دو رود گل آلود

كومور                     کشوری در آفریقا و به معنای قمر

كيتو                        پایتخت اکوادور و از قبائل بومي

كيليمانجارو               کوهی در آفریقا و ماخوذ ازكوه انجارو و آنجارو یک خدای محلی است

كيوتو                      شهری در ژاپن و به معنای پايتخت شرقي

گابون                      مصب رودخانه

گامبیا                      منسوب به رود گامبی

گنگ                       نام رودی در هند و به معنای جريان آب

گواتمالا                    زمين درختان

گوادالوپ                  جزیره ای در آمریکای مرکزی و به معنای آبهاي زيبا

گينه                        یک پادشاهی قدیمی

لاپاز                        پایتخت بولیوی و به معنای صلح و آرامش

لاس وگاس               دشتها

لايپزيك                     نام شهری در آلمان و ماخوذ از درخت زيرقون

لائوس                     منسوب به قوم لائوس که یکی از شاخه های قوم تای است

لبنان                       لبن-شير سفيد

لسوتو                     نام قوم

لوس آنجلس              شهر فرشتگان

لوكزامبورگ           در دو معنی به کار می رود 1: متشکل از دو کلمه لوکزان که از دوک های اروپایی بوده و بورگ یعنی شهر و جمعاً  یعنی شهر لوکزان 2:دره كوچك

لهاسا                      پایتخت تبت و به معنای زمين خدايان

لهستان                    اقوام اسلاو در قرن ششم میلادی بین سه برادر تقسیم شدند که نام یکی از آنها لخ بود و نام سرزمین وی لخوانسا شد که همان لهستان است

ليسبون                    پایتخت پرتغال و به معنای       آليسپو-شهراولين يا لنگرگاه خوب

لیختن اشتاین             از خاندانهای سلطنتی اتریش

ليما                         پایتخت رو و    نام رودخانه وسط شهر

مارتينيك                   نام جزیره ای در آمریکای مرکزی و به معنای گلها

مالديو                     کشور در حنوب هند وبه سانسكريت حلقهء جزيره ها

مالزی                      ماله ای یعنی منسوب به قوم ماله

مالگاش                             نام قبلی و پرتغالیش سنت لارنس بوده ولی بر اثر مهاجرت زیاد مالائیها از آسیا به آن جا به مالگاش معروف شد

مالي                       يك حكومت آفريقائي در قرون 14و15

مانهايم                    تجمع خانه هاي روستائي مان

مراكش                    قبيله مور

مكزيك                     نام عدای مورد پرستش آزتک ها

ملبورن                    از نخست وزيران

موزامبيك                 دگرگون شدهء موسی السامبیق که سازنده شهر است موگاديشو                                     پایتخت سسومالی و به معنای پاك

موناکو                    سکونت گاه راهبان

مونته نگرو              نام کشوری و به معنای كوه سياه

مونرويا                             پایتخت لیبریا و منسوب به دولتمند آمريكائي جيمز مونرو

مونيخ-مونيكا            نام شهری در آلمان و به معنای زندگی رهبانی زیرا احتمالاً

                             سابقاً در آن جا دیر یا صومعه بوده است

میکرونزی                جزیره ای در اقیانوسیه و به معنای جزیرهء کوچک

ناپل                        شهری در ایتالیا و ماخود از کلمه یونانی نئوپليس

نواكشوت                 بر روي چاه

نروژ                       منسوب به قوم نوردیک یا شماالی

نياگارا                     رعدآسا

نيس                       به يوناني نيكه پيروزي

نيكاراگوا                  يكي از رهبران بومي

نيوكاسل                   كاسل اردوي لژيونهاي رومي

واتیکان                             یکی از تپه های هقت گانهء شهر رم  دراصل رم بر روی هفت تپه بنا گردیده است

وانواتو                    کشوری در اقیانوسیه و به معنایزمين بيرون آمده از اب

ولادي وستك             بندری در روسیه و به معنای كسي كه بر خاور زمين تسلط دارد

ولاديمير                   كسي كه بر جهان تسلط دارد

ونزونلا                    ونيز كوچك

ويت نام                             به چيني سرزمين آنسوي مرزهاي جنوبي

وين تيان                  پایتخت لائوس و به معنای چوب و صندل

هائي تي                   کشوری در آمریکای مرکزی و به معنای زمين كوهستاني

هوانگهو                  رودی در چین و به معنای رودخانه زرد

هانوي                     پایتخت ویت نام و به معنای دلتاي رود سرخ

هاوانا                      پایتخت کوبا و به معنای چمنزار

هلند                        1: درخت زار

                             2: ندرلند سرزمينهاي پست یعنی پائین تر از سطح دریا

هندوراس                 اعماق

هنگ كنگ                بندر عطريات

هوكايدو                   جزيره درياي شمال

هونشو                    جزيره اصلي

هونولولو                 خليج حفاظت شده

يانگ تسه كيانگ        رودي كه اوج مي گيرد

يمن                        سمت راست(نسبت به مكه)


نوشته شده در تاريخ پنجشنبه ششم خرداد 1389 از سوي گارگین فتائی

تُرگُم، جد بزرگ ارمنیان درکتاب مقدس

نویسنده: گارگین فتائی[1]

 

در تاریخ اساطیری ارمنستان، همواره هایک ملقب به ناهاپت را بنیان گذار ارمنستان می دانند. هایک که کمان کشی قدرتمند، خوش اندام و چهارشانه با موهایی مجعد بود نمی توانست استبداد و سلطهٔ بِل را تحمل کند و مایل به اطاعت از وی نبود. به همین خاطر پس از اینکه فرزندش، آرامانیاک، در بابل متولد شد همراه خانواده و پیروانش به سرزمین آیراراد، که در نواحی شمالی بابل بود، عزیمت کرد و به آبادانی آن منطقه پرداخت. سپس همراه خانوادهٔ خود به سمت شمال غرب حرکت کرد و در فلاتی اقامت گزید و در آن دشت کوهستانی دهکده ای را به نام هایکاشن بنا نهاد.[2] این مناطق بعدها کشور ارمنستان را به وجود آوردند.

 

هرچند در بررسی های تاریخی داستان هایک و رشادت های وی را در برابر بِل در بخش اساطیر قرار می دهند اما باید در نظر داشت که هر افسانه ای در دل خود مبتنی بر واقعیتی تاریخی است و شخصیت های اسطوره ای در واقع شخصیت هایی تاریخی اند که به دلیل تمایل مردمان به قهرمان پروری جنبه ای اسطوره ای پیدا کرده اند.چنانکه محققان دربارهٔ رستم، پهلوان نامی ایران باستان، به این نتیجه رسیده اند که گرچه وی در شاهنامهٔ فردوسی دست به اعمالی مافوق انسانی می زند اما احتمالا ً می بایست یکی از پادشاهان سیستان بوده باشد.[3] بنابراین، داستان هایک نیز صرف نظر از ویژگی های اسطوره ای اش واقعیت هایی را نیز در خود نهفته دارد.

 

در کتاب مقدس، سفر پیدایش، که در مورد پیدایش اقوام و اجداد آنهاست، از اقوام مختلفی نظیر آشوری ها، مصریان، فلسطینییان، بابلیان و غیره نام برده شده اما نامی از قوم ارمنی نیامده. در این سفر، باب8، آیهٔ4، آمده است کشتی نوح پس از طوفان بر کوه های آرارات قرار گرفت که منظور همان قلهٔ آرارات در کوه های ارمنستان است. این کوه حدوداً در دوازده کیلومتری شمال نینوا قرار دارد و ارتفاع آن 165و 5متر است. شهر نخجوان در پای این کوه واقع شده و احتمال می رود مقبرهٔ نوح در آن باشد. در تیمولوژی[4] این شهر، یکی از اشتقاقات آن نوی ایجه وان است که به زبان ارمنی نوح در اینجا ساکن است معنا می دهد.[5]

 

طوفانی که در زمان نوح واقع شد تمام نسل بشر را جز آنان که در داخل کشتی بودند از میان برد و بر طبق آیات 18 و 19 از باب نهم سفر پیدایش پس از این طوفان تمامی نسل بشر در جهان از پسران نوح، که در کشتی بودند، به نام های سام، حام و یافث پدید آمدند.

 

داستان انشعاب اقوام بشر از این سه پسر نوح و اینکه چه قومی از کدام یک از این سه پسران پدید آمدند در باب دهم سفر پیدایش آمده است. نسل یافث به سوی شمال رفتند و در نواحی اطراف دریای سیاه و دریاچهٔ خزر ساکن شدند و نژادهای بزرگ قفقازی را پدید آوردند. فرزندان حام اقوام عربستان، ساحل شرقی دریای مدیترانه و ساحل شرقی آفریقا را پدید آوردند چنان که امروزه هم به اقوام ساکن در شمال آفریقا حامی گفته می شود و فرزندان سام، که نژاد سامی را به وجود آوردند، شامل یهودی ها، آشوری ها، ایلامی ها و اقوام ساکن در منطقهٔ بین النهرین بودند.[6]

 

اقوام دیگر سایر نقاط جهان نظیر سرخپوستان، اسکیموها و غیره نیز همگی از آسیا به سایر نقاط مهاجرت کرده اند و نسل اولیهٔ همهٔ آنها به این سه پسر نوح می رسد.

 

از آنجایی که بر طبق تحقیقات دانشمندان ارمنیان از زمان های بسیار قدیم در قفقاز ساکن بوده اند بنابراین می بایست از نسل یافث، سومین پسر نوح، باشند. یافث در ترجمهٔ ارمنی کتاب مقدس معادل هابت قرار داد[7] که به معنی زیبایی است.[8] در مورد یافث و پسران وی در کتاب مقدس در آیات 5 تا 7 از باب اول از کتاب اول تواریخ ایام و نیز در آیات 2 تا 5 از باب دهم سفر پیدایش سخن رفته است.[9] براساس این آیات یافث دارای هفت پسر به نام های جومر، ماجوج، مادای، یاوان، توبال، ماشک و تیراس بوده. در کتاب مقدس معمولا ً نسل نخست زاده ها ادامه می یابد لذا اسامی فرزندان جومر؛ یعنی، نخست زادهٔ یافث در کتاب مقدس آمده است. دومین پسر یافث یعنی، ماجوج احتمالا ً سر سلسلهٔ مغول ها و اقوام آسیای شرقی است. معادل ارمنی دیگر نخست زادهٔ یافث، جومر، در کتاب مقدس گامر آمده[10] که بعدها به یکی از اسامی ارمنیان تبدیل شده.[11] بر طبق آیهٔ سوم از باب دهم سفر پیدایش و آیهٔ ششم از باب یکم کتاب اول تواریخ پسران جومر یا گامر عبارت اند از: اشکناز، ریفات و توجرمه که سر سلسلهٔ اقوام قفقازی اند. معادل ارمنی توجرمه، در کتاب مقدس، ترگماست.[12] نام مردانهٔ ترگم، در زبان ارمنی، از این واژه پدید آمده که به معنی خدا دوست است.[13]

 

در مورد یافث و پسران وی، در کتاب مقدس، همین چند آیه آمده و در مورد اقوامی که از آنها پدید آمده اند بیش از این چیزی ذکر نشده است. دلیل این امر آن است که کتاب مقدس تأکید اصلی را بر نسل ابراهیم و فرزندان وی گذاشته که همگی از اولاد سام هستند.

 

در تاریخ اساطیری ارمنستان، ترگم پدر هایک است.[14] بنابراین هایک، بنیان گذار ارمنستان، پسر توجرمه یا ترگم در کتاب مقدس است. ارمنیان نیز خود را ((های)) می نامند که ریشه در کلمهٔ هایک دارد. نام مردانهٔ آرمناک در زبان ارمنی مشتق از نام آرمانیاک، فرزند هایک، است. از آنجایی که پیدایش اقوام در کتاب مقدس از زمان پیدایش آدم توضیح داده شده لذا چنین استنتاج می شود که جد بزرگ ارمنیان همان توجرمه یا ترگم در کتاب مقدس است و در واقع نسل ارمنیان از آدم تا هایک عبارت اند از:

 

آدم، شیث، اَنوش، قینان، مهللئیل، یارد، خنوخ، متوشالح، لمک، نوح، یافث، جومر، توجرمه[15]، هایک.

 

چنانچه مشاهده می شود هایک چهاردهمین نسل از آدم است و درواقع ارمنیان نسل چهاردهم آدم اند. ادامهٔ نسل ارمنیان از هایک به بعد به این صورت است:

 

هایک، آرامانیاک، آراماییس، آماسیا، گقام، هارما و آرام.[16]

 

از آنجایی که آرام ارمنستان را از هر طرف گسترش داد لذا اقوام غیر ارمنی ارمنیان را آرمن می نامند که ریشه در نام آرام دارد.

 

آنچه از این بررسی تحقیقاتی آشکار شد آنکه روند پیدایش قوم ارمنی از آدم تا توجرمه، که در کتاب مقدس آمده، معین و واضح است اما از آن پس باید به تاریخ اساطیری مراجعه کرد که به علت نامکتوب بودن با افسانه ها در آمیخته است. پالایش بخش های افسانه ای از تاریخ اساطیری بقیهٔ نسل یافث را مشخص و چگونگی تشکیل قوم ارمنی را معین خواهد ساخت.

 

 

 

منابع:

 

 مهرابیان، واهان. فرهنگ نام های ارمنی. تهران: انتشارات ما، چاپ اول1376.

 کتاب مقدس. [بی جا]: انجمن کتاب مقدس ایران،1974.

نوری زاده، احمد. تاریخ و فرهنگ ارمنستان . تهران: چشمه،1376.

 هلی،هنری.راهنمای کتاب مقدس.مترجمان جسیکا باباخانیان، سابرینا بدلیان و ادوارد عیسی بیگ. هلند: آرک پابلیکیشن،2000.

کتاب مقدس. انتشارات ایلا م انگلستان،2002.

صفا، ذبیح الله. حماسه سرایی در ایران. تهران: امیر کبیر،1363.

 

 

 

 

 

 

 

 

 پی نوشت ها:

1- نویسنده و وکیل پایه یک دادگستری.

2- احمد نوری زاده، تاریخ و فرهنگ ارمنستان، (تهران: چشمه،1376)، ص337.

3- ذبیح الله صفا، حماسه سرایی در ایران (تهران: امیرکبیر،1363)، ص566.

4- تیمولوژی به معنی ریشه یابی اسامی مکان های جغرافیایی است.

5- هنری هلی، راهنمای کتاب مقدس، مترجمان جسیکا باباخانیان، سابرینا بدلیان و ادوارد عیسی بیگ (هلند:آرک پابلیکیشن، 2000)، ص48.

6- همان،ٌص 53 و54.

7- اولین ترجمهٔ ارمنی کتاب مقدس در قرن چهارم میلا دی به دست مسروپ ماشتوس صورت گرفته واین ترجمه در حال حاضر تنها ترجمهٔ رسمی مورد استفادهٔ کلیسای ارمنی است.

8- واهان مهرابیان فرهنگ نام های ارمنی (تهران: انتشارات ما،1376)، ص172.

9- کتاب مقدس (انتشارات ایلا م، انگلستان؛2000)، ص 10 و491.

10-  کتاب مقدس(بی جا:انجمن کتاب مقدس ایران، 1974)، ص484.

11- مهرابیان، همان، ص124.

12- کتاب مقدس(بی جا:انجمن کتاب مقدس ایران، 1974)، ص184.

13- مهرابیان، همان، ص141.

14- نوری زاده، همان جا.

15- اول تواریخ، باب اول، آیات 1تا6.

16- نوری زاده، همان، 340 و341.

 

 

 


نوشته شده در تاريخ پنجشنبه ششم خرداد 1389 از سوي گارگین فتائی

 

راما کریشنا(1)

شعر از گارگین فتائی

 

مدتی هندو شدی چون برهمن سالکان

بعد بودایی منش در لباس راهبان

همرَهِ مرتاضها در ریاضت ها شدی

بعد از آن یاهوکنان در سلوک عارفان

پس کریشنا و راما  فهم کردی چون یکی است

بر مسیحا مومنی گشتی چون حواریان

پس سرآخر یافتی اصل آنها  واحد است

برترین روح جهان آن خدای آسمان

جنگ ملت ها بود بر امور ظاهری

ور نه باطن ها یکی است در قلوب عاشقان

چون که صورتها همه جزئی از آن کامل است

پرده چون افتد دمی فاش گردد لامکان(2)

 

1: راما کریشنا (1886-1836) عارف و متفکر بزرگ هندی است او ابتدا به ادیان داخل هند گروید و راما و کریشنا را که از آواتارها و خدایان هندو می باشند سرلوحهء خود قرار داد و سپس به آئین زرتشت گرویده و در آتشکده به عبادت مشغول شد پس از آن در کنیسهء یهودیان مشغول عبادت گشت و سپس همچون ترسایان در کلیساها و دیرها ساکن شد  و پس از آن به مسجد رفته و همانند مسلمانان به اقامهء نماز پرداختو سرآخر در لباس صوفیان و درآمده و به سیر و سلوک عرفانی پرداخت و سرانجام دریافت که اصل و ریشهء همهء مذاهب و ادیان به یک چیز بر می گردد و آن همان مبداء کل و منشاء هستی است

2: لامکان یعنی آنکه مکانی ندارد و در اصل به معنی خالق کل

 


نوشته شده در تاريخ پنجشنبه ششم خرداد 1389 از سوي گارگین فتائی

آیات الاحکام حقوقی

 منبع

آیات و احکام حقوقی و کیفری

محمدعلی آقایی

انتشارات خط سوم

تهران ۱۳۸۱

جمع آوری از گارگین فتائی

 

 

این جدول از سوی من که حقوقدان و وکیل هستم در جهت یافتن منبع اصلی یک عقد یا قرارداد حقوقی در آیات قرآن و نیز  با ابتکار من و البته به کمک کتاب آیات الاحکام حقوقی مدنی و کیفری نوشته محمدعلی آقایی انتشارات خط سوم تهران 1381 طرح ریزی شده است

 

 

عنوان حقوقی                              نام سوره                          شمارهء آیه

 

وفای به عهد                               مائده                                ١

بیع                                            نسا                                  ٢٩

مضاربه                                     مزمل                               ٢٠

ربا                                            بقره                                 ٢٨٩-٢٧٥

                                                آل عمران                         ١٤٠

دین موجل                                  بقره                                 ٢٨٢

مهلت دادن به بدهکار                   بقره                                 ٢٨٠

نفی عسر و هرج                         بقره                                 285

                                                مائده                                6

                                                حج                                  78

اجاره                                         القمص                             26

شرکت                                        انفال                                69

                                                ساحر                               12

رهن                                          بقره                                 283

وکالت                                        بقره                                 237

                                                کهف                                62و19

ضمان مالم یوجب                         یوسف                              72

                                                قلم                                   40

جعاله                                        یوسف                              72

                                                قلم                                   40

صلح                                         نسا                                  128

                                                حجرات                            10

هبه                                           بقره                                 110و177

                                                آل عمران                         92

                                                مرسل                               20    

 

 

امانت و ودیعه                            نسا                                  58

                                                آل عمران                         92

                                                بقره                                 283

                                                انفال                                28

                                                مومنون                           8

                                                معارج                              32

عهد و پیمان                               بقره                                 270

                                                نحل                                 95و91

                                                رعد                                 25و20

                                                بقره                                 27

قسم                                           بقره                                225و224

                                                نحل                                 94و92

                                                مائده                                89

اقرار                                         آل عمران                         81

                                                ملک                                81

                                                مومنون                           11

                                                توبه                                102

                                                نسا                                  135

شهادت                                      مائده                                106

                                                نسا                                  6

اسب سواری(سبق)                      یوسف                              17

تیراندازی(رمایه)                         انفال                                60

                                                حشر                                6

جهاد                                         بقره                                 216

                                                انفال                                60

شراب و قمار                              نسا                                  43

                                                بقره                                 219

                                                مائده                                91و90

کم فروشی                                  مطففین                            3-1

                                                هود                                 85و84

                                                الرحمن                            8و7

                                                اعراف                              84

                                                اسری                               35

                                                شعرا                            183-181

حجر                                          نسا                                  6و5

حجاب                                        احزاب                              59

                                                نور                           60و58و31

خواستگاری                                بقره                                 235

نکاح                                         نور                                 32

                                                معارج                        30و29

                                                مومنون                           6و5

                                                نسا                               129و3

محرمات نکاح                             نسا                               24-22

فرزند خواندگی                            احزاب                              5و4

حرمت نکاح با مشرکان                 بقره                                 221

                                                مائده                                5

                                                نسا                                  141

نکاح موقت                                 نسا                                  24

مهرالمتعه                                  بقره                             237و236

نفقه                                          نسا                                  34

                                                طلاق                               7

                                                بقره                                 233

نفی عسر و حرج                         حج                                  76

                                                مائده                                6

                                                انعام                                152

                                                نور                                 61

                                                توبه                                91

روابط زناشوئی                           بقره                                 223

والدین نسبت به فرزندان               احقاف                              15

نشوز                                        نسا                                  34

شقاق(دشمنی زن و شوهر)           نسا                               128و35

طلاق رجعی                                طلاق                               1و2

                                                بقره                                 231

طلاق خلع و مبارات                      بقره                                 229

                                                نسا                                  19

سه طلاقه                                   بقره                                 230

عدهء طلاق                                 بقره                                 228

                                                طلاق                               4

                                                احزاب                              49

طهر غیرمواقعه                          طلاق                               1

عدهء وفات                                 بقره                              240و224

لعان                                          نور                                 9-6

عنوان حقوقی                              نام سوره                          شمارهء آیه

وصیت                                       بقره                              182-180

                                                نسا                               12و11

                                                مائده                                106

ارث                                          نسا                               33و11و7

سهم الارث زوجین                       نسا                                  12

سهم الارث کلالهء ابوینی و امی    نسا                                  176

حدود                                         نسا                                  15

توبه در حدود                              تحریم                               8

تدراالحدود                                  نسا                                  17

حد زنا                                        نور                                 2

اکراه                                         نور                                 33

حد قذف                                      نور                                 4و23

حد سرقت                                   مائده                                38

حد محاربه                                  مائده                                33

لواط                                          اعراف                              81و80

قتل                                            نسا                                  93

                                                مائده                                33

                                                اسری                               33

قصاص                                      بقره                       178و179و194

                                                شوری                       41و40

                                                نحل                                 126

                                                مومن                               40

                                                مائده                                45

                                                انعام                                160

دیه                                            نسا                                  92

قاعدهء جب                                 انفال                                38

                                                مائده                                95

                                                نسا                                  23و22

اضطرار                                     بقره                                 173

                                                مائده                                3

                                                انعام                                145و111

وزر                                          اسرا                                15

                                                زمر                                 7

                                                انعام                                164

                                                نجم                               40-38

                                                فاطر                                18

                                                لقمان                               33

                                                بقره                             123و48و281

                                                مومن                               17

                                                فضلت                               46

                                                مدثّر                                38

                                                طور                                21

                                                جاثیه                               22

 

                                                                  

 

 

 

 


نوشته شده در تاريخ پنجشنبه ششم خرداد 1389 از سوي گارگین فتائی

هاکوپ مقاپارت و اولین کتاب چاپی ارمنی

نویسنده      گارگین فتائی

 

          فن چاپ ، بلاشک خدمت بزرگی به بشریت ارائه کرده است زیرا باعث همگانی شدن و در دسترس قرار گرفتن متون دست نویسی شد که به راحتی در دست همگان قرار نمی گرفتند از سوی دیگر فن چاپ باعث دوام بیشتر آثار گذشتگان شده و همچنین امکان خواناتر شدن و درک بهتر مقصود نویسنده را فراهم آورده است.

          پیشرفت های علمی و صنعتی اروپا بویژه از نیمهء دوم هزارهء دوم میلادی ، فن چاپ را هم دربرگرفت و یوهان گوتنبرگ در سال 1445 ماشین چاپ را اختراع کرد  ولی به خاطر مشکلاتی که هر اختراع جدیدی در ابتدا گریبانگیر آن است اولین کتاب ، حدود یک دهه بعد و پس از تکمیل دستگاه چاپ یعنی در سال 1455 به چاپ رسید تغریباً حدود هفتاد سال بعد از این اختراع  در شهر ونیز از سوی هاکوپ مقاپارت (1)  اولین کتب ارمنی به چاپ رسیدند (2)

          شاید بتوان گفت که بعد از اختراع الفبای ارمنی توسط مسروپ ماشتوس در قرن پنچم میلادی ، مهمترین واقعه در تاریخ فرهنگ ارمنیان و بلاشک مهمترین واقعه در تاریخ فرهنگ قرن شانزدهم ارمنیان ، چاپ اولین کتب ارمنی به دست هاکوپ مقاپارت بوده است (3)

          تاریخ تولد و مرگ هاکوپ مقاپارت  به طور دقیق معلوم نیست ولی با توجه به چاپ کتب ارمنی از سوی وی در سالهای 1513 و 1512  آنچه آشکار است این است که وی در اواخر قرن پانزده و اوائل قرن شانزدهم می زیسته است وی اولین چاپخانهء کتب ارمنی را در ونیز تاسیس کرد او شش کتاب ارمنی را به چاپ رسانید که هم اکنون پنج کتاب از آنها باقی مانده است

 

اسامی کتابها (4)

1:Ուրբաթագիրք (Urbatagirk) به معنی کتاب جمعه  1512

2: (Parzatumar)Պարզատումար  به معنی تقویم سادهء ارمنی 1513

3:(Patarakatetr)Պատարաքատետրبه معنی دفتر خاص مراسم مذهبی باداراک 1513

4:Աղթարք (Aghtark) به معنی طالع بینی و سایر پیشگوئیها1513

5:Տաղարան  (Tagharan) به معنی کتاب آوازها 1513

 

          مندرجات اولین کتب چاپی ارمنی این حقیقت را نشان می دهند که منظور اصلی دست اندرکاران چاپ و تالیف کتب ارمنی ، همبستگی ملی ارامنهء ساکن در سرزمین های خارجی و مقابله با خطر حذف و ادغام در سایر ملل و کمک به ارتغاء ادبیات و عقائد اصیل ملی بوده است(5)

          محتوای چاپ اولین کتب ارمنی که عمدتاً حالت روحانی و نیمه اخروی دارند علاوه بر مورد فوق ، نشان دهندهء اهمیتی بوده که ارامنه به اعتقتادات مذهبی خود میداده و کلاً نشان دهنده وابستگی و پیوند عمیق ارامنه به مسیحیت می باشد چنانکه اولین کتاب چاپی ارمنی در ایران هم که در منطقهء جلفای نو در سال 1536 بوده است در واقع قسمتی از کتاب مقدس بود.

          چاپ اولین کتب ارمنی به دست هاکوپ مقاپارت در واقع زمینه ای شد برای چاپ سایر کتب ارمنی از سوی سایر دست اندر کاران فن چاپ در کشورهای دیگر نظیرԱպգար Դպիր Թոքատեցի (Abgar Dpir Tokatetsi) که در واقع اولین تقویم ارمنی به معنای واقعی را در ونیز چاپ کرد و بعد از ونیز ایتالیا که در اصل مرکز اصلی رنسانس اروپا بوده چاپ کتب ارمنی در پولس در ترکیه کنونی بوده است (6)

          اولین کتاب چاپی ارمنی به نام اورباتاگیرک(Urbatagirk) می باشد که واژه ای متشکل از دو کلمهء (Urbat) به معنای جمعه و (Girk) به معنای کتاب و بر روی هم به معنی کتاب جمعه یا جمعه کتاب است اصل این کتاب دارای 124 صفحه و 24 عنوان بندی با کادرهای آذین بندی شده با نقش و نگارهاست

وبا دو رنگ سیاه و قرمز چاپ شده است یک نسخه از این کتاب در کتابخانه ملی ارمنستان نگهداری می شود (7) و کتابی نیمه دنیوی و نیمه اخروی است که همانند کتاب فغان نامه گریگور اثر باارزش گریگور نارگاتسی (8) به عنوان کتاب دعا برای مداوا و شفای بیماران استفاده می شده است

          در حدود دو قرن بعد یعنی در سال 1771 اولین چاپخانه در ارمنستان در اجمیادزین تاسیس شد .چاپ اولین کتب ارمنی در اوائل قرن شانزدهم زمانی صورت گرفت که ارامنه از داشتن یک دولت ملی مستقل محروم بودند و این در حالی بود که در همین زمان ، اقوامی که دارای دولت های مستقلی بودند از داشتن کتب چاپی به زبان خود محروم بوده و سالها و حتی قرنها بعد چنین بهره ای نصیبشان شد (9)

          با این تفاسیر ، قدمت چاپ کتب ارمنی به حدود پانصد سال می رسد  و در سال 2012 پانصدمین سال آن جشن گرفته خواهد شدعلاوه بر این قرار است اطلاعات بیشتری در خصوص اولین کتب چاپی ارمنی بوسیلهء راه اندازی سایت

www.meghapart.amدر آینده ای نزدیک – ارائه شود (10)

          از میان کتب چاپی مقاپارت ، تنها کتاب (Patarakatetr) دارای نام چاپ کننده و محل چاپ می باشد (11) در آخر این کتاب ذکر شده که این کتاب به دست هاکوب مقاپارت نوشته شده و هر کس این کتاب را بخواند« بگذار از خداوند به خاطر گناهانش طلب بخشش کند» (12)

          از میان کتب چاپی مقاپارت از لحاظ فن چاپ ، بهترین و باکیفیت ترین آنها کتاب (Tagharan)  است (13)

          در آخر کتب چاپی مقاپارت ، یک نشان چاپی به صورت یک مربع  که در داخل آن یک صلیب کشیده شده وجود دارد که در زیر این صلیب ،  دایره ای است که به چهار قسمت تقسیم شده و در داخل هر کدام از این قسمت ها چهار حرف لاتین D.I.Z.A نوشته شده که احتمال می دهند مربوط به حروف اول چهار کلمهء لاتین به ترتیب زیر باشند

 

D= Dei servus-خادم خدا

I=Iacobus-هاکوب با تلفظ لاتین

Z=Zan-اشاره به یان در آخر نامهای خانوادگی ارمنی

A=Armenus-ارمنستان

          مقاپارت سعی کرده است کتابهای چاپی خود را هر چه بیشتر شبیه کتب دست نویس چاپ کند که علت آن نامانوس بودن کتب چاپی برای بسیاری از ملتهای آن زمان بود (14)

         

          مقاپارت دو نوع حروف چاپی ارمنی به نام های Բոլորագիր (15) و

Գլխագիր (16) ارائه داده و همچنین قواعدی برای خوشنویسی و آذین بندی کادرها و عکس های چاپی به وجود آورد (17)

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

منابع و پی نوشت ها

1;Hakob Meghapart

 

2;ՏՊԱԳՐԱԿԱՆ ԳՅՈՒՏՆ ՈՒ ՀԱՅԵՐԵՆ ԱՌԱՋԻՆ

nordproc.mskh.am/us_nyut/faylery/girq.ppt

 

3; առաջին տպագիր գիրքը՝ «Ուրբաթագիրք», լույս է տեսել Վենետիկում, 1512 թվականին։ ...

new.aravot.am/am/articles/society/40285/view - 56k

25/

03/2009

 

4; In 1512—1513, Hakob Meghapart was the first Armenian who printed the first books in

the Armenian language: "Urbatagirk" (Friday Book), "Parzatumar"

www.nla.am/meghapart/English/arajaban.htm - 13k

Deparment of National Bibliography of Armenian Books, National Library of Armenia, Terian St., 72, Yerevan 375009

 

5:همان منبع

ՏՊԱԳՐԱԿԱՆ ԳՅՈՒՏՆ ՈՒ ՀԱՅԵՐԵՆ ԱՌԱՋԻՆ ;6

nordproc.mskh.am/us_nyut/faylery/girq.ppt

 

7=;Ուրբաթագիրք    — Վիքիփեդիա

Ուրբաթագիրք - հայերեն առաջին տպագիր գիրքը։ Տպագրվել է Վենետիկում 1512 թ. ...
hy.wikipedia.org/wiki/Ուրբաթագիրք  22k 12 /5/2009։

 

8;Grigor Naregatsi

9; առաջին տպագիր գիրքը՝ «Ուրբաթագիրք», լույս է տեսել Վենետիկում, 1512 թվականին։ ...

new.aravot.am/am/articles/society/40285/view - 56k

25/

03/2009

10; 10 Dec 2007 ... This is part of a project codenamed as Hakop Meghapart, who printed the first Armenian book in 1512. The website will be at www.meghapart.am ... www.armeniainfo.am/news/view.php?archive=yes&month=12&year=2007&end_day=31 - 28k

11; Հակոբ Մեղապարտ - Վիքիփեդիա՝ ազատ ...

Հակոբ Մեղապարտ. Հակոբ Մեղապարտ (ծննդ. և մահվ. թվակ. անհայտ են) - հայ առաջին տպագրիչ, ...
hy.wikipedia.org/wiki/Հակոբ_Մեղապարտ  29k  28/5/2009

12; ՏՊԱԳՐԱԿԱՆ ԳՅՈՒՏՆ ՈՒ ՀԱՅԵՐԵՆ ԱՌԱՋԻՆ

nordproc.mskh.am/us_nyut/faylery/girq.ppt

13:همان

 14; Հակոբ Մեղապարտ - Վիքիփեդիա՝ ազատ ...

Հակոբ Մեղապարտ. Հակոբ Մեղապարտ (ծննդ. և մահվ. թվակ. անհայտ են) - հայ առաջին տպագրիչ, ...
hy.wikipedia.org/wiki/Հակոբ_Մեղապարտ  29k  28/5/2009

15;Boloragir

16;Glkhagir

17; Հակոբ Մեղապարտ - Վիքիփեդիա՝ ազատ ...

Հակոբ Մեղապարտ. Հակոբ Մեղապարտ (ծննդ. և մահվ. թվակ. անհայտ են) - հայ առաջին տպագրիչ, ...
hy.wikipedia.org/wiki/Հակոբ_Մեղապարտ  29k  28/5/2009

 


نوشته شده در تاريخ پنجشنبه ششم خرداد 1389 از سوي گارگین فتائی

هياهوي ماشين ها

بوقهاي پياپي

مسافر كش هاي با شتاب

موتور سوارها بي ملاحظه٬ در حال گذر ازجاده ها

كدام است پياده رو؟1كدام خيابان؟1

عابر پياده كدام است سواره كدام؟1

چراغهاي راهنمائي ٬تنها براي زيبائيست

جريمه هاي سنگين اما بيهوده

تصادفهاي مهلك

كه مرگ را ميهمان خود مي سازند

افسرها بالاي سرند

اما چه كسي مي هراسد؟1

هر كس در شجاعت از ديگري سبقت گرفته است

چه شجاعت شيريني!

ای کاش شجاعت شکستن تبدیل به حکمت اطاعت می گشت

تا قضاوت ها دگرگون می شد


نوشته شده در تاريخ پنجشنبه ششم خرداد 1389 از سوي گارگین فتائی

 نام های خانوادگی ارمنی

نویسنده: گارگین فتلئی(وکیل پایه یک دادگستری)

 

 

اسامی خانوادگی در هر کشوری بیانگر تعلق شخص دارای آن نام خانوادگی به مکان،حرفه و یا خانواده ای خاص است0

در میان برخی از ملتها اسامی خانوادگی،عمدتاٌ دارای پسوندهائی خاص و در میان برخی ملتها بدون پسوندی خاص می باشند0در میان برخی ملتها نظیر اعراب،اساساٌ  اسامی خانوادگی وجود نداشته و به جای نام خانوادگی، نام پدر یا جد مورد استفاده قرار می گیرد0مثلاٌ احمد خلیل به معنی احمد پسر خلیل است0

در ایران، قبل از ایجاد سازمان ثبت احوال و الزامی شدن داشتن شناسنامه از سوی افراد،اساساٌ نام خانوادگی به فراگیری و گستردگی امروز نبود زیرا این بعد از الزامی شدن ثبت ولادت بود که دارا بودن نام خانوادگی نیز به تبع آن الزامی شد

در مادهء 997قانون مدنی ایران که مصوب 1307 است آمده که هر کس باید دارای نام خانوادگی باشد و قبل از آن ،  دارا بودن نام خانوادگی ،  اختیاری بوده و معمولاٌ مبتنی بر تعلق جغرافیائی شخص به مکانی معین و بویژه به طایفه ای معین بوده0اکثر سلسله های پادشاهی ایران،به طایفه ای خاص تعلق   داشته اند0حال پس از این مقدمه به بررسی اسامی خانوادگی ارمنی میپردازیم

 

اسامی خانوادگی ارمنی نیز در واقع انعکاس فرهنگ و میراث این تمدن باستانی است0همانند اسامی ارمنی،اسامی خانوادگی ارمنی نیز تحت تاثیرتمدنهای دیگری بوده که ارامنه درآن تمدنها زندگی کرده و از آنها اثر پذیرفته اند نظیر تمدنهای پارسی،ترکی ،روسی،گرجی،عربی و یونانی0

اسامی خانوادگی ارمنی به آسانی از طریق پسوند یان (ian or yan)در آخرشان، قابل شناسائی هستند برخی اوقات هم این یان تبدیل به جان                  می شود0البته این قاعده گرچه درمیان اسامی خانوادگی ارمنی، گستردگی دارد ولی وجود پسوند « یان» در آخر اسامی خانوادگی به تنهائی تضمین کننده و بیانگر ارمنی بودن آنها نیست زیرا ملتهای دیگری نیز نظیر فارسها،ایرلندیها و انگلیسیها هستند که اسامی خانوادگی برخی از آنها دارای پسوند یان است نظیر کاتوزیان،احمدیان و غیره0

پسوند یان،ریشه در ارمنی کهن داشته و اصطلاحاٌ به معنی پسر است مثلاٌ پتروسیان به معنی پسر پتروس است بنابر این از همان ابتدا نام خانوادگی از آن پسرها و اولاد ذکور بوده و دخترها فاقد حق انتخاب نام خانوادگی برای خود      بوده اند ارامنه نیز از این قاعده مستثنی نبوده اند تنها استثنا در میان ملل کهن،یهودیان هستند که در میان آنها اسامی خانوادگی از مادر به فرزند منتقل  می شود و نه از پدر0سوئدی ها نیز در برخی موارد ،دارای نام خانوادگی منتهی به پسوند سُن (son)می باشند که به معنی پسر است مثل آموندسن(Amundson) به معنی پسر آموند این مورد در میان ملل انگلوساکسون که ریشه در منطقهء اسکاندیناوی دارند نیز رایج است نظیر نام یا نام خانوادگی رابینسُن در میان انگلیسیها که اصطلاحا، به معنی پسر رابین است0

 

 

 

 

گفتیم قاعدهء کلی در میان اسامی خانوادگی ارمنی،وجود پسوند یان در میان آخر آنهاست ولی این قاعده گرچه فراگیر است،همه گیر نیست و در این خصوص،استثنائاتی وجود دارد0

 

1=برخی از اسامی خانوادگی متعلق به افرادی که از ترکیه و خاور میانه بویژه بر اثرنسل کشی و قتل عام گستردهء سال1915 مهاجرت کردند به منظور تطبیق با شرائط زندگی در سرزمین جدید،نام خانوادگی خود را تغییر دادند که این تغییر،خود به سه گونه بوده است

 

الف:یا نام خانوادگی خود را بالکل تغییر دادند نظیر هانری ورنوی-کارگردان معروف فرانسوی –که ارمنی الاصل و نام ارمنیش« آشوت مالاکیان» بوده و یا آرشیل گورکی –هنرمند معروف-که نام اصلیش «مانوک وستانیک آدوئیان» بوده است0

 

ب:برخی اوقات پسوند یان را از آخر نام خانوادگی خود حذف کرده اند نظیر نام خانوادگی «شارل آزناوور»-هنرپیشه و خوانندهء معروف فرانسوی که در اصل آزناووریان(Aznavorian)بوده است0

 

ج:در برخی موارد علاوه بر حفظ نام ارمنی خود،از نام دیگری به عنوان نام دوم خود استفاده می کنند و این نام دوم ،معمولاٌ از اسامی رایج آن سرزمین می باشد در واقع ارامنه در اینگونه موارد در میان هموطنان خود در آن سرزمین از نام ارمنی خود و در میان سایرین از نام دوم خود استفاده میکنند هم اکنون اکثر ارامنه ای که از نقاط مختلف دنیا به ایالات متحدهء آمریکا مهاجرت کرده اند دارای دو نام می باشند

 

2=در برخی موارد بویژه در ترکیه، ارامنه به منظور عدم جلب توجه و خطرات ناشی از این امر،،پسوند آخر نام خانوادگی خود را از یان به « اُقلو» تبدیل         کرده اند که در ترکی به معنای پسر است

 

3=گاهی اوقات به علت طولانی و دشوار بودن تلفظ اسامی خانوادگی ارمنی،این اسامی بر حسب قواعد دستوری و زبانی ملتی که ارامنه بدانجا مهاجرت کرده و یا کوچانده شده اند تا حدی تغییر یافته اند نمونه های این مورد را بویژه در میان ارامنهء ایران زیاد میتوان یافت که علاوه بر علت فوق،پائین بودن سطح سواد عمومی در ادارات دولتی درزمان های گذشته  را نیز نباید نادیده گرفت و نیز اینکه مشکل تلفظ اسامی ،  حتی در میان اسامی پارسی باستان نیز وجود دارد که علت آن جایگزین شدن خط عربی به جای پارسی باستان است نمونهء اینگونه اسامی تغییر یافته نام خانوادگی نظری است که در اصل،نازاریان بوده و یا نام خانوادگی دردریان(Derderian) که در زبان فارسی ،کشیشیان شده است و در واقع معنی آن به فارسی ترجمه شده است0

 

4=همانگونه که در بالا ذکر گردید برخی اوقات،ارامنه نام خانوادگی خود را به زبان ملت مهاجرپذیر ترجمه کرده اند نظیر تاشچیان(Tashchian) که در زبان انگلیسی تغریباٌ معنائی معادل سنگ دارد و به استون(Stone)تبدیل شده است0

 

5=برخی از اسامی خانوادگی نیز اساساٌ هیچگاه دارای پسوند یان نبوده اند

 

6=برخی اوقات اسامی خانوادگی ارمنی به جای یان دارای پسوند یانس است نظیر مارکاریانس که البته این مورد، رواج زیادی ندارد0

 

به طور کلی برای اسامی خانوادگی ارمنی پنج منشا ذکر می کنند

 

1=منشا یا خواستگاه محلی:

شخصی که از یک منطقهء جغرافیائی خاص(شهر-شهرستان-روستا)مهاجرت  می کرد نوعاٌ دارای نام خانوادگی مبتنی بر خاستگاه جغرافیائیش بود مثلاٌ آینتابیان(Aintabian)شخصی بود که از« آینتاب» -شهری واقع در ارمنستان ترکیه- مهاجرت کرده بود0

 

2=نجیب زادگان:

ارامنه ای که اجدادشان از نجیب زادگان و اشراف بودند هنوز هم نام خانوادگی اجدادی خود را حفظ کرده اند نظیر« ناخارارها» اینگونه افراد در آخر نام خانوادگی خود معمولاٌ دارای پسوند اونی(uni) می باشند نظیر آرتزرونی((Artzruni،رشتونی(Rshtuni) و غیره که گفته می شود ریشه همهء این اصیل زادگان به هفت خانوادهء بزرگ ارمنی می رسد

 

3=شغل یا حرفه:

برخی اسامی خانوادگی ارمنی از یک شغل یا حرفه ریشه گرفته اند نظیر وارداپتیان(Vardapetian) که ریشه در کلمهء وارداپت دارد که خود از مشاغل روحانی و اصطلاحاٌ به معنی فرزند شخص روحانی است این منشا خود باز ماندهء حکومت ترکها،اعراب و فارسها می باشد و معمولاٌ از سوی ماموران مالیاتی برای تعیین هویت افراد و به شیوه و زبان خودشان به کار گرفته   می شد نظیر« جاواهیریان» که به معنی پسر زرگر است0

 

4=دودمان:

برخی از اسامی خانوادگی ارمنی، ریشه در نام اجدادشان دارد این امر نه تنها در میان ارامنه بلکه در میان کلیهء ملل جهان رایج است مثل بوقوسیان(Boghosian) به معنای فرزند بوقوس0

 

5=ویژگیهای بدنی یا فیزیکی:

برخی از اسامی خانوادگی ارمنی از مشخصات بارز بدنی ناشی میشوند که این خود به چند گونه است

 

الف:برخی اوقات شخصی دارای یک عارضهء بدنی بوده که آن عارضه (0صرف نظر از درست یا نادرست بودن آن) به صورت صفتی درآمده که برای آن شخص ایجاد نام خانوادگی کرده است نظیر تُپالیان(topalian) به معنی لنگ،دیلسیزیان(Dilsizian)به معنای گنگ و بی زبان و غیره0

 

ب:برخی اوقات نه یک عارضهء بدنی بلکه یک ویژگی فیزیکی خاص که عیب نیز محسوب نمی شود در ایجاد نام خانوادگی به کار رفته مثل قرهگیوزیان و یا معادل ارمنی آن سِِو آچریان(Sev Acherian)که به معنی دارندهء چشمان سیاه است

 

ج:برخی اوقات شخصی، اعمالی انجام داده که تحسین مردم را برانگیخته و به همین دلیل صفتی نیکو که معمولاٌ مبالغه آمیز نیز می باشد برای آن شخص به صورت نام خانوادگی درآمده نظیر قاهرامانیان که معادل قهرمانیان فارسی است و یا ترجمهء ارمنی آن یعنی کاجیان( Kajiyan)

 

البته علاوه بر پسوندها،اسامی خانوادگی ارمنی گاهی دارای پیشوندها و میانوندهائی است در خصوص پیشوندها مورد غالب پیشوند در(Der)به معنای صاحب و پدر است نظیر دِراُهانیان(Der Ohanian)که احتمالاٌ به معنی فرزند کشیش یا پدر اُهان است زیرا ارامنه به منظور احترام به روحانیون ، قبل از بردن نام آنها از پیشوند «در» استفاده می کنند و مثال برای میانوندها و یا به طور دقیقتر اسامی میانی مثلاٌ آرمن سارکیس وارطانیان به اینگونه است که آرمن نام شخص،سارکیس نام میانی و وارطانیان نام پایانی خانوادگی اوست0

 

پایان

 

منابع مورد استفاده

1.      Armenian surnames - Wikipedia, the free encHyeEtch - The Armenians - Names p2 

 

2: HyeEtch - The Armenians - Names p2

HyeEtch (Armenian page) is a compilation of recourse's and material relating Armenians and Armenia, presented in a visually attractive and easy to read layout. ...

www.hyeetch.nareg.com.au/armenians/names_p2.html - 43k - Cached

 

3=قانون مدنی ایران

 


نوشته شده در تاريخ پنجشنبه ششم خرداد 1389 از سوي گارگین فتائی

            گربهء رنگارنگ

                  شعر از گارگین فتائی

 

گربهء زيبا ببين كه نام اوست ايران زمين     

                       كوه و رود دشت صحرا جنگلش خُلد برين

تخت جمشيدش ببين با نقش رستم همجوار 

                      قلعه هاي اردشير و اردوان با افتخار

قبر استر را ببين شوي پاسارگادش ببين   

                     تپٌه هاي هگمتانه وقت آبادش ببين

قلعهء بابك ببين تخت ابونصرش ببين        

                  جندي شاپورش نگر آن قدرت عصرش ببيين

ارگ بم ويرانه شد كرمان كه بر جا مانده است 

                    سوخته شهر بلوچي از بَرِما مانده است

وانك زيبا را ببين چون گوهر جلفاي نو        

                     پيكر نقش جهان در مي كشد آواي نو

تپُهء مارليك بين تخت سليمانش ببين           

                     آن كليساي قره سنگي به دامانش ببين

موزهء تهران ببين با تخت طاووسش عجين   

                   كوه نور درياي نور با سكُه هاي بي گزين

معبد پير هريشت از سينهء زرتشت بين      

                  يزد زيبا را ببين چون در كويري شد نگين

گنبد بازش ببين غار عليصدرش نگر        

                  قلعهء بهرام چوبين ارزش و قدرش نگر

بيستون را بنگر و بر طاق بستان خيره شو    

                 معبد ناهيد رو بر خرده هايش چيره شو

شوش دانيالش ببين عزم چغازنبيل كن         

                خطٌهء مازندران رو يادي از منجيل كن

معبد مهري ببين در كَرفَتو در داش كّسّن         

                 كوه خواجو را ببين در سيستان تهمتن

لانهء سيمرغ در كوه دماوندش نگر             

             ماردوشان را ز خشم كاوه در بندش نگر

حافظ و سعدي ببين قبر باباطاهر ببين         

              حسرت خيام از گردونهء ظاهر ببين

علقه اي بر طوس بند و شاهنامه را بخوان     

              خود ز كيش و قشم بر ديوارهء ماكو بران

با خلیج تا ابد فارس این وطن زیبا شود          

               سالها سرو ابرکوهی چنین برپا شود

ماهي بحر خزر خور وادي ماسوله رو         

            مهر و ماني را ببين در دورهء مزدك بشو

معبد هندو ببين در بندرعباس جنوب           

           اوج يونان و پوزايدون خارك را در چارچوب

خسروپرويزش ببين با قصر شيرين در تماس

            هركجا را بنگري در ريشه اي بيني اساس

از دمش تا فرق سر پر ز گذشته هاي دور      

          هر چه باشد خاطريست از دوره هاي پرغرور

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

نوضیحات

 

بیت 1

مصرع اول    به علت تشابه نقشهء ایران به گربه ،  کشور ایران به گربه تشبیه شده است علاوه بر اینکه بر طبق تحقیقات دانشمندان، زیباترین گربه ها در ایران بوده اند

مصرع دوم    کوه و  رود و دشت جنگل ایران به « خُلد بّرین» یعنی بهشت پاک تشبیه شده است

 

بیت2 

مصرع اول    نقش رستم در فاصلهء کوتاهی از تخت جمشید است

مصرع دوم    تپه های اردشیر و اردوان در فیروزآباد استان فارس بوده و حاکی از جنگ بین اشکانیان و ساسانیان و پیروزی اردشیر بابکان دارد

 

بیت 3

مصرع اول    استر از پیامبران زن یهودی است که نام آن در تورات یهودیان و کتاب مقدس مسیحیان(عهد عتیق) آمده است او در ایران زندگی کرده و در دربار پادشاه باعث غلبه بر دشمنان قومش شد پاسارگاد ، قبر کورش در استان فارس است و شوی پاسارگاد، اشاره به همسر یهودی کورش کبیر دارد

مصرع دوم    تپه های هگمتانه در همدان در واقع اولین تمدن و شهر ساخته شده در ایران است

 

بیت 4

مصرع اول    قلعهء بابک ، قلعه ای در آذربایجان است که بابک خرم دین ، از مبارزان نامی ایرانی برای رهائی ایرانیان از یوغ سلطهء اعراب در آن جا با اعراب می جنگید تخت ابو نصر هم از نقاط تاریخی آذربایجان شرقی است

مصرع دوم    جندی شاپور از دانشگاههای معتبر ایرانی در خاورمیانه بوده که بویژه در طب و پزشکی ،، زبانزد بود و در آن جا دانشمندان سریانی و کللدانی مسیحی ، مشغول خدمت بوده اند

 

بیت 5

مصرع اول    اشاره دارد به زلزلهء بم که حدود هشتاد درصد ارگ های قدیم و جددید ، تخریب شدند ولی آثار تاریخی منطقه ای باستانی همچون کرمان فقط محدود به ارگ بم نیست

مصرع دوم    سوخته شهر ، اشاره به شهر سوخته در بلوچستان دارد که گفته                می شود دقیق ترین خط کش جهان که متعلق به پنج هزار سال پیش است در آن یافت شده و نیز طبق تحقیقات باستان شناسان اولین لوازم آرایش زنانه نیز در این شهر  بوده و این شهر به علل نامعلومی آتش گرفته است

بیت 6

مصرع اول    مظهر اصلی جلفای نو شهر اصفهان ، کلیسای وانک است که به راستی دارای آثار باارزشی در درون خود می باشد

مصرع دوم    نقش جهان ، میدان اصلی شهر اصفهان است که با آوای جامعة صنعتی عجین شده است

 

بیت 7

مصرع اول    تپهء مارلیک در استان گیلان و تخت سلیمان در آذربایجان از نقاط باستانی ایران می باشند

مصرع دوم    « کلیسای قره سنگی» اشاره به قره کلیسا دارد که در منطقه چالدران در دامنه تخت سلیمان قرار دارد

 

بیت 8

مصرع اول    تهران ، معروف به شهر موزه هاست و بیش از چهل موزه در آن وجود دارد

مصرع دوم    کوه نور ، دریای نور و نیز تخت طاووس در مصرع قبلی جواهراتی هستند که نادرشاه افشار هنگام فتح هندوستان از آن جا با خود به ایران آورد

 

بیت 9

مصرع اول    معبد پیر هریشت ، عبادت گاه معروف زرتشتیان در یزد است

مصرع دوم    یزد ، معروف به نگین کویر ایران است

 

بیت 10

مصرع اول    گنبد باز ، بنائی در نطنز است که گفته می شود دقیق ترین اصول مهندسی در آن رعایت شده است غار علیصر در همدان که نیازی به توضیح ندارد

مصرع دوم    بهرام چوبین از سرداران تنومند و رشید دوران ساسانی است

 

بیت 11

مصرع اول    کوه بیستون در کرمانشاه در واقع بزرگ ترین کتیبهء سنگی جهان است و طاق بستان که آن هم در پارک شیرین کرمانشاه است شکارگاه خسرو پرویز بوده است

مصرع دوم    معبد ناهید اشاره به معبد " ارداویسور آناهیتا" یا ایزد آب ها در ایران باستان دارد که معبد آن در کنگاور استان کرمانشناه است و حملهء ااقوام خارجی در طی قرون  از یک سو و زلزله از سوی دیگر آن را تبدیل به ویرانه ساخته است

 

 

 

بیت 12

مصرع اول    شوش دانیال در اهواز بوده و در آن جا آرامگاه دانیال نبی که مورد احترام یهودیان و مسیحیان و مسلمان است قرار دارد و چغازنبیل در شوشتر ، قدیمی ترین بنای ساخته شده در ایران و متعلق به تمدن عیلام بوده است

مصرع دوم    منجیل از نقاط سرسبز استان مازندران است

 

 

بیت13

مصرع اول    کرفتو و داش کسن از غارهای استان زنجان می باشند که مراسم پیروان آئین مهر که یک آئین سری بود در آنجا اجرا می شده است

مصرع دوم    کوه خواجو از نقاط باستانی سیستان است و تهمتن به معنی دارای تن نیرومند ، لقب رستم دستان است که در وافع ، سیستان زادگاه او بوده است

 

بیت 14

مصرع اول    بر طبق روایات شاهنامه ، زال پسر نریمان که بدنی تماماً سفید داشت مورد انزجار نریمان وقع شد  بود و توسط وی به دور انداخته می شود و سیمرغ در بالای کوه دماوند ، او را گرفته و بزرگ می کند

مصرع دوم    و بر طبق همین روابات شاهنامه ماردوش که لقب ضحاک است توسط کاوهء آهنگر در کوه دماوند دفن می شود و آتش این کوه در واقع از دهان ضحاک یا آژیدهاک یا همان اژدها مشتعل می شود

 

بیت15

مصرع اول    آرامگاه حافظ و سعدی در شیراز و آرمگاه باباطاهر در همدان بوده و این سه از شعرای برجستهء ایران می باشند

مصرع دوم    خیام که به نظر محققین غربی ،از بزرگ ترین متفکرین و منجمین ایران زمین بوده و رباعیاتش شهرت جهانی دارد از جهل و نابسامانی اوضاع زمان خود بسیار حسرت می خورد آرامگاه خیام در نیشابور است

 

بیت 16

مصرع اول    آرامگاه فردوسی ، بزرگ ترین شاعر ایران در طوس می باشد و شاهنامهء فردوسی نیز بزرگ ترین اثر حماسی پارسی است

مصرع دوم    این مصرع ، اشاره به بزرگی ایران دارد که یک طرف آن کیش و قشم و طرف دیگر آن ماکو است هر چند وسعت ایران ، در زمانهای گذشته بسیار پناورتر از زمان کنونیش بوده است

 

 

 

 

بیت 17

مصرع اول    خلیج تا ابد فارس در واقع واکنشی به ادعای کشورهای عربی حاشیهء خلیج فارس مبنی بر این که نام این دریا ،   « خلیج عرب» است می باشد

مصرع دوم    سرو ابرکوهی در ابرقو یا ابرکوه یزد ، درختی است که دارای عمر هفت هزار ساله است

 

بیت 18

مصرع اول    اشاره ای به دریای خزر و منطقهء ماسوله که از زیباترین نقاط شمال ایران است دارد

مصرع دوم    مهر به معنی آئین مهر و مانی و مزدک از پیامبران معروف ایران باستان می باشند

 

بیت19

مصرع اول    در بندر عباس ، هندوها دارای معبدی برای عبادت می باشند

مصرع دوم    گفته می شود که ویرانه های معبد پوزایدون – از خدایان یونان باستان – در جزیرهء خارک می باشد

 

بیت 20

مصرع اول    خسرو پرویز از پادشاهان معروف ساسانی است و قصر شیرین در خوزستان گفته می شود که وجه تسمیه یا علت نامگذاری آن این بوده که خسرو که عاشق شیرین برادرزادهء شاه ارمنستان بود برای وی در این منطقه قصری ساخت که داستان آن در منظومهء خسرو و شیرین که بزرگ ترین اثر عاشقانه در ادبیات فارسی است منعکس است

 

بیت 21

مصرع اول    منظور از دم تا فرق سر یعنی دم تا سر گربه دارد و به معنای این است که ایران که تشبیه به گربه شده از سر تا پایش دارای گذشته ای تاریخی و باستانی است

مصرع دوم    ایران دارای دوره های پرشکوهی همچون دوران امپراطوری ایران باستان بوده است

 

 

 


نوشته شده در تاريخ پنجشنبه ششم خرداد 1389 از سوي گارگین فتائی
تمامي حقوق اين وبلاگ محفوظ است | طراحي : پيچک